ناسازواری شگرد شیوایی سخن در نهج البلاغه

ناسازواریبه عنوان يكي از ابزارهاي برجسته سازی زبان به شمار مي آید كه گوينده در آن با جمع كردن گونه های ناهمگون علاوه بر آنكه ابهام هنری مي آفريند، مخاطب را به انديشه وا می دارد. امام علی (علیه السلام) در انديشه ی سياسی جتماعي خود با سلسله ای از تقابل های دوگانه روبروست که از تناقض بنيادين جهان هستي و بويژه دنيای سياسی و اجتماعی زمان نشأت می گيرد؛ از همين روی حضرت پاره ای در سخنان خود جهانی متناقض را بارويکردهاي دوگانه معرّفی می کند که در پردازش اين تقابل وکشمکش ها، گاه به دنبال کنار زدن پرده یابهام از چهره ی واقعي جامعه است و زمانی می کوشد تا از طريق بيداري وجدان های خفته و به طور خاص غفلت مسلمانان هم عصرش و انگيزش خيزش در نهاد آنان، بر قطب ناعادلانه ی اين تقابل ها فائق آيد.